Sanal Gerçeklik (Oculus Rift ve dahası)

Genel Berkay Eren Ürün

Teknoloji hızla gelişiyor. Daha dün tüplü monitörlerimizle bilgisayar kullanırken bugün 3D özellikli LED ekranlarımızın çözünürlüğü yeterli gelmiyor. Full HD, Quad HD derken 4K standartlaşmaya başladı bile. Fakat ne kadar iyi bir ekrana sahip olursanız olun asla kendinizi görüntünün içinde hissedemezsiniz. Maalesef belli bir çerçeve içinde sınırlandırılmış ekranlarımızın bize sunabilecekleri sınırlı. Peki çerçeveleri kaldırmaya ne dersiniz?

 Sanal Gerçeklik Oyun

SANAL GERÇEKLİK (VIRTUAL REALITY, VR)

Sanal gerçeklik kullanıcının keşfedebildiği veya etkileşime geçebildiği, bilgisayar tarafından oluşturulmuş ortamlardır. Genelde bir sanal gerçeklik gözlüğü ile oluşturulmuş ortamla etkileşime geçilir. Kafaya takılan bu gözlük görüntüyü iki göze de gerekli açıdan ayrı ayrı verir. Gerekli açıdan verilen iki görüntü sayesinde 2 boyutlu görüntü beynimiz tarafından 3 boyutlu algılanır.

Sensörler sayesinde kafamızı gerçek hayatta hareket ettirdiğimizde sanal ortamda da aynı hareketi yapmış oluruz. Fakat gerçek hareket ile sanal hareket maalesef aynı anda olamıyor. Aradaki zamana gecikme süresi diyoruz. Eğer gecikme süresi fazlaysa bu durum mide bulantısına sebep olabilmekte. Bir diğer önemli konu ise çözünürlük ve kare hızı. Ekran göze çok yakın olduğundan çözünürlük olabildiğince yüksek olmalı. Aksi takdirde çevreye bakınmak yerine pikselleri sayabilirsiniz. Kare hızı ise sanal ortamın akıcılığını sağlayacaktır. Şu an için sabit 60 Fps ideal fakat VR gözlükleri çok daha fazlasını destekliyor. Ayrıca kendinizi ortamın içinde hissetmek için görüş açısının geniş olması gerekmekte.

SANAL GERÇEKLİK (VR) GÖZLÜKLERİ

Oculus Rift

OCULUS RIFT

Belki de VR gözlükleri arasında en popüleri. Bir Kickstarter projesi olarak başlayan Oculus Rift Facebook tarafından 2 Milyar Dolara satın alındı. Facebook’un satın almasına kadar neredeyse sadece oyun odaklıyken, satın almadan sonra farklı alanlara da yöneldi. Mark Zuckerberg gelecekte Facebook’da VR gözlükleriyle uyumlu videoların paylaşılmasını istiyor. Bu sayede kişi arkadaşının paylaştığı konser görüntülerini VR gözlükleri ile sanki oradaymış gibi izleyebilecek. Aslında bu satın alma Facebook ile VR gözlüklerinin beraber kullanabileceğini gösteriyor. Bununla beraber Oculus Rift oyun odaklı kalmaya devam edecek gibi görünüyor. Oculus firmasnın son tanıttığı Oculus Touch adlı ürün bunu göstermekte. Bu ek cihaz ile bilgisayarımızda Wii benzeri bir deneyim yaşayacağız. Oculus Rift şu anki geliştirici sürümünde Full HD bir Galaxy Note 3 ekranına sahip. Gecikme süresi ise 20ms ila 40ms arasında. Fakat final sürümü elbet çok daha iyi olacaktır.

2016’nın 1.çeyreğinde çıkacak olan Oculus Rift şu an PC odaklı geliştirilmekte. Ancak ilginçtir ki Oculus Rift kendi VR gözlüğünü geliştiren Sony’nin PS4 konsolu ile büyük ihtimalle uyumlu olacak. Ayrıca Oculus’un Microsoft ortaklığı sayesinde belki Xbox One’da da bu ürünü kulanabiliriz.

 HTC Vive

HTC VIVE

VR gözlüklerinin şaşırtan ismi. Aslında kimse HTC’den böyle bir hamle beklemiyordu. Şu an oyun için VR dediğimizde Oculus Rift’in en büyük rakibi HTC. HTC’nin avantajı Vive’ı Valve ile ortak olarak geliştirmeleri. Valve’ın Steam’den aldığı güç sayesinde HTC yarışa çok önde başlıyor. An itibari ile VR için bir Dota 2 demosu hazırlanıyor. Şu an cihazda 1200×1080  çözünürlüğe sahip 90 Fps iki ekran var. Yani toplam çözünürlüğü ile Oculust Rift’e fark atıyor. Çıkış tarihi ise bu kasım gibi görünüyor.

 Project Morpheus

PROJECT MORPHEUS

Project Morpheus için VR gözlüklerinin Sony ayağı diyebiliriz. PS4 odaklı geliştirilen gözlük Full HD bir ekran bulunduruyor. Cihaz saniyede 120 kare gösterebiliyor ve 18ms’den az gecikme süresine sahip olduğu iddia ediliyor. Fakat işler burada ilginçleşiyor. Maalesef PS4 120 kare hızında oyun oynatabilecek bir cihaz değil. Sony’nin Playstation sorumlusu bir güncelleme ile sorunun giderilebileceğini söylüyor. Ancak sadece yazılım güncellemesi yeterli olmayacak. Project Morpheus yanında PS4’in işlem yükünün bir kısmını devralacak bir özel bir ünite ile gelecek.

Project Morpheus VR gözlüğünün kod adı. Yani adı büyük ihtimalle değişecek. Ürünün çıkış tarihi 2016’nın 1. Çeyreği fakat fiyatı hakkında açıklama yapılmadı.

 Askeri Sanal Gerçeklik

VR KULLANIM ALANLARI

Sanal gerçeklik deyince akla hemen oyunlar gelir. Evet sanal gerçekliğin oyun sektöründe önemli yeri olacak ve bir çok oyun bu teknolojiyi destekleyecek fakat VR daha pek çok alanda kullanılmakta. Örneğin VR uzun zamandır askeri amaçlı kullanıldığı gibi eğitim alanında da önemli bir potansiyeli var. Ayrıca bu teknoloji sayesinde cerrahların kilometrelerce uzaktan hastasına operasyon yapması mümkün. VR sayesinde ameliyat ortamı sanal olarak oluşturuluyor. Cerrahın tek yapması gereken evindeki geri bildirimli kontrolcü ile hastanedeki robot kolları kontrol etmek.

VR’IN EKSİLERİ

Sanal gerçekliğin de her şey gibi eksileri var. Bazı kullanıcılar sanal gerçeklik gözlüklerini kullandıktan sonra mide bulantısı, baş dönmesi, aşırı terleme gibi sorunlarla karşılaşıyorlar. Ve bu kullanıcıların sayısı pek de az değil. Nvidia ile Stanford Üniversitesi tarafından geliştirilen yeni bir VR gözlüğü diğer gözlüklerin aksine değişken görüş derinliği sunarak bu yan etkileri azaltmaya çalışıyor. Fakat ne kadar başarılı olacak henüz bilmiyoruz. Bir diğer VR sorunu ise yüksek sistem gereksinimi. VR kullanmak için gerçekten iyi bir bilgisayara sahip olmak zorundasınız. Örneğin Oculus Rift’i kullanmak için GTX970/AMD 290 ekran kartına ve minimum 8GB RAM’e sahip olmalısınız. Fakat böyle pahalı bir sistem bile Oculus Rift ile her oyunu 60 Fps’de açamaz.

GELECEK

Kesinlikle sanal gerçeklik ile hayatımız değişecek. Gerek eğlenmek için gerek eğitim için VR bize inanılmaz olanaklar sunuyor. VR ile yapılabilecekler hayal gücünüze kalmış. Tek sıkıntı şu ki her yeni teknoloji gibi VR gözlükleri de ilk çıktığında çok pahalı olacaktır. Fakat elbet zamanla fiyatı uygun hale gelecektir. Eğer sadece denemek isterseniz Google Cardboard gibi bazı ucuz çözümler piyasada mevcut. Umarız VR bizi hayal kırıklığına uğratmaz.

Sizin Düşünceniz?

Sosyal Ağlarda Paylaş

Berkay Eren Ürün

Bilimi, sporu, tarihi ve teknolojiyi çok seven biri. Animasyona ve donanımlara özel bir ilgisi var.

“Sanal Gerçeklik (Oculus Rift ve dahası)” üzerine 4 yorum

  1. Semih dedi ki:

    VR teknolojisini yakından takip ediyorum ve merakla bekliyorum Satışa sunulduğunda htc vive almayı düşünüyorum yalnız en çok merak ettiğim konu çözünürlük olarak tatmin edebilecekmi?
    hd bir ekrana yakından bakıldığında pikselleri görebiliyoruz telefona takılan ucuz modelleri hiç beğenmedim açıkçası pikselleri görmek gerçeklik hissini tamamen kaybettiriyor
    htc ve oculus bu konuda ne kadar iyiler deneyemediğimiz için sanırsam satın almadanda bilemiyeceğiz 4k vr ne zaman çıkacak…

    1. Henüz maalesef HTC Vive’ı veya Oculus Rift’in son sürümünü deneme fırsatımız olmadı. Oculus Rift’in geliştirici sürümündeki göz başına 960 x 1080 çözünürlük ise şahsen beni çok rahatsız etmişti. Şu an her iki cihazda da göz başına 1080 x 1200 çözünürlük mevcut. Arada aşırı fark yok. Fakat elbette daha iyi. Yani şöyle söyleyebiliriz: Dikkatli bakarsanız pikselleri görebilirsiniz ancak oyun oynarken piksellerin çok dikkat çekeceğini düşünmüyoruz. Yine de sonraki VR neslini beklemenizi öneririz. Sonraki nesil için henüz bir sızıntı dahi yok ama şu an piyasadaki cihazların sektörü tartmak için piyasada olduğunu göz önünde bulundurursak bir-iki sene içinde sonraki nesle kavuşacağımızı düşünüyorum. Umarız sonraki nesilde 4K’ya ve onu çalıştırabilecek bilgisayarlara sahip oluruz.

  2. Furkan dedi ki:

    Bilgisayar işlevi goren VR gözlükler varmı? Yani oyunu gözlüğe yükleyebilirdigimiz?

    1. B.Eren Ürün dedi ki:

      Maalesef gereken güçlü donanımdan dolayı böyle bir VR gözlüğü henüz yok. Ancak sadece telefonla çalışan Google Card Board ve Gear VR gibi alternatifler var. Fakat arttırılmış gerçeklik gözlükleri bunu başarabiliyor. Örneğin Microsoft’un HoloLens arttırılmış gerçeklik (AR) gözlüğü dahili bilgisayar içeriyor ve tek başına Minecraft’ı çalıştırabiliyor.

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Sanal Gerçeklik (Oculus Rift ve dahası)

4